Өөрөөр хэлбэл, долоон арилжааны өдөрт салбарын нийт үнэлгээ 206 тэрбум ам.доллараар нэмэгдсэн байна. Энэ нь металлын үнийн өсөлтөөр бий болсон гурван Barrick-ийн хэмжээтэй тэнцэхүйц өсөлт бөгөөд он гарсаар уул уурхайн салбар том технологийн компаниудаас илүү үзүүлэлттэй явж байна.

Энэхүү 206 тэрбум ам.долларын өсөлтийн 108 тэрбумыг алт, мөнгөний компаниуд дангаараа бүрдүүлжээ. Лхагва гарагт Нью-Йоркийн зах зээл дээр алтны үнэ унци нь 4,500 ам.доллараас давсан бол мөнгө нэгдүгээр сард хүрч байсан дээд түвшнээ дахин давахыг оролдсон байна.

Хоёрдугаар сарын 27-нд, Ираны дайн эхлэхийн өмнөхөн эдгээр 50 компанийн нийт зах зээлийн үнэлгээ 2.748 их наяд ам.доллар байсан нь тухайн үеийн өмнөх бүх рекордыг давж, он гарсаар 28 хувиар өссөн үзүүлэлт байв.

Гэвч гуравдугаар сард алтны үнэ буурч, мөнгөний огцом өсөлтийн давалгаа намжих үед уул уурхайн компаниудын нийт зах зээлийн үнэлгээнээс 420 тэрбум ам.доллар ганцхан сарын дотор арчигдсан байна.

Тиймээс сүүлийн долоон арилжааны өдрийн хүчтэй өсөлт нь салбарын хувьд сүүлийн жилүүдэд гарсан хамгийн сайн сэргэлтүүдийн нэг боловч хоёрдугаар сард хүрсэн түвшнээсээ одоогоор 14 хувиар доогуур хэвээр байна. Техникийн хувьд энэ нь сэргэлт боловч зах зээлийн хувьд томоохон өсөлт гэж үзэхээр байна.

График дээрх томоохон хөдөлгөөнүүдийг алт голлон бий болгожээ. Хоёрдугаар сарын өсөлт, гуравдугаар сарын уналт, наймдугаар сарын огцом өсөлт бүгд алтны үнийн хөдөлгөөнтэй холбоотой. Харин наймдугаар сарыг уул уурхайн хөрөнгө оруулагчдын хувьд онцгой болгосон зүйл нь суурь металлуудын өсөлт байлаа.

Жагсаалтад багтдаг зэс болон төрөлжсөн уул уурхайн компаниудын зах зээлийн үнэлгээ он гарсаар нийтдээ 246 тэрбум ам.доллараар буюу 24 хувиар нэмэгджээ.

Харин алт, мөнгө болон роялтигийн компаниудын нийт үнэлгээ 18 тэрбум ам.доллараар буюу ердөө 2.6 хувиар өссөн байна.

Алтны компаниудын хувьд нөхцөл байдал үүнээс ч сул байна. Үнэт металлын 18 компанийн найм нь он гарсаар хувьцааны ханш нь буурсан үзүүлэлттэй байна.

Lundin Gold 21.1 хувиар, Shandong Gold 19.9 хувиар, Northern Star 14.1 хувиар, Fresnillo 9.5 хувиар, Gold Fields 8.8 хувиар, Barrick 6.7 хувиар тус тус буурчээ.

Харин зэсийн чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулдаг компаниуд илүү хүчтэй өссөн байна. Glencore 40.9 хувь, South32 39.3 хувь, Southern Copper 37.9 хувь, Teck 37.5 хувь, Freeport 34.4 хувь, KGHM 30.8 хувиар он гарсаар өссөн байна. Энэ нь COMEX дээр зэсийн үнэ шинэ дээд түвшнүүдээ сорьж байгаатай холбоотой.

Долдугаар сарын 31-ний хаалтын ханшаас лхагва гараг хүртэл Newmont-ийн зах зээлийн үнэлгээ 22.5 тэрбум ам.доллараар, Agnico Eagle-ийнх 17.9 тэрбум ам.доллараар нэмэгджээ.

Харин Barrick эсрэг чиглэлд хөдөлсөн байна. Алтны үнийн өсөлт нь компанийн хоёрдугаар улирлын тааруу үзүүлэлт болон Невада дахь нөхцөл байдлыг бүрэн нөхөж чадаагүй байна.

Barrick болон Newmont-ийн хоорондох маргаан 1.95 тэрбум ам.долларын хэлцлээр шийдэгдэж, Хойд Америкийн хөрөнгийн зах зээлд бүртгүүлэх зам нээгдсэн. Үүний дараа Barrick руу чиглэх боломжтой байсан хөрөнгө оруулалтын тодорхой хэсэг нь Newmont руу шилжсэн бололтой.

Freeport мөн зах зээлийн үнэлгээгээ 98 тэрбум ам.долларт хүргэж, 100 тэрбум ам.долларын клубт ороход ойртжээ. Үүнд зэсийн өндөр үнэ нөлөөлсөн бөгөөд зэсийн үнэ өндөр байхад Freeport-ийн үйлдвэрлэл хэвийн боломжит түвшиндээ хүрээгүй байгаа нь сонирхолтой нөхцөл үүсгэж байна.

Компанийн Индонез дахь нэгж Гресикийн хайлуулах үйлдвэрт зуухны засвар хийхээр үйл ажиллагаагаа түр зогсоосон байна. Энэ нь 2025 оны есдүгээр сард Grasberg уурхайд шавар нуралтаас эхэлсэн үйлдвэрлэлийн тасалдлын дараах хамгийн сүүлийн хүндрэл болжээ.

Уул уурхайн компаниудын хувьд ийм тасалдал сонин парадокс үүсгэдэг. Үйлдвэрлэл буурснаар компанийн борлуулах металл зах зээлд багасах боловч нийлүүлэлт хомсдож, тухайн металлын үнэ өсвөл компанийн хувьцааны ханшид эерэг нөлөө үзүүлэх боломжтой.

Ivanhoe Mines-ийн БНАКУ дахь хүндрэл, Cobre Panama уурхайн олон жил үргэлжилсэн зогсолт, Codelco-ийн үйлдвэрлэлийн асуудал бүгд ижил үр дагавар үүсгэж байна. Өөрөөр хэлбэл нийлүүлэлт буурах тусам зах зээл дээр үлдсэн металлын үнэ өсөх боломж нэмэгддэг.

Уул уурхайн компаниудын зах зээлийн үнэлгээ сэргэж буй энэ үзэгдлийг хөрөнгө оруулагчид салбарын компаниудыг өмнөхөөсөө өндөр үнэлж эхэлсэнтэй холбон тайлбарлаж болно. Гэхдээ энэ талаар хэт өөдрөг дүгнэлт хийхээс өмнө том технологийн компаниудтай харьцуулах шаардлагатай.

Magnificent 7 буюу АНУ-ын хамгийн том долоон технологийн компанийн нийт зах зээлийн үнэлгээ 23.4 их наяд ам.доллар байна.

Харин дэлхийн хамгийн том 50 уул уурхайн компанийн нийт үнэлгээ 2.4 их наяд ам.долларт ч хүрэхгүй байна.

Өөрөөр хэлбэл Magnificent 7-ийн нийт үнэлгээ MINING.COM TOP 50-ийн хэмжээнээс ойролцоогоор 9.8 дахин их байна.

Nvidia компани дангаараа 50 уул уурхайн компанийн нийт үнэлгээний ойролцоогоор дөрөвний нэгтэй тэнцэх буюу 24 BHP-тэй тэнцэх хэмжээний зах зээлийн үнэлгээтэй байна. Харин Amazon компанийн үнэлгээ бүх 50 уул уурхайн компанийн нийлбэрээс өндөр хэвээр байна.

Технологийн аваргуудын хувьцааны өсөлт ч жигд биш байна. Nvidia он гарсаар 20 хувиар өсөж, Amazon-ийн хамт энэ бүлгийн өсөлтийг голлон дэмжиж байгаа бол Meta 12 хувиар, Tesla 27 хувиар буурчээ.

Энэ нь хөрөнгийн зах зээлд давамгайлж буй технологийн компаниудын байр суурь ч тогтмол биш гэдгийг харуулж байна. Өнөөдөр зах зээлийг тэргүүлж буй компаниудын бүтэц ирээдүйд өөрчлөгдөх боломжтой.

Уул уурхайн салбарын хувьд ч үүнтэй төстэй мөчлөг өмнө нь ажиглагдаж байсан. 2023 оны нэгдүгээр сард уул уурхайн хувьцаанууд том технологийн компаниудаас богино хугацаанд илүү өсөж, салбарын хөрөнгө оруулагчдын сонирхол эрс нэмэгдэж байв.

Гэвч тухайн жилийн эцэст уул уурхайн хувьцаанууд ердөө 1 хувийн өсөлттэй үлдсэн бол тухайн үеийн FAANG-ийн таван компани нийлээд 74 хувиар өссөн байна. Тэдгээр компаниуд 2024 оны эхэнд нийт 12 их наяд ам.долларын зах зээлийн үнэлгээтэй байжээ.

Өнөөдрийн нөхцөл байдал үүнтэй төстэй эсэхийг хэлэхэд эрт байна. Гэхдээ 2026 оны наймдугаар сарын эхний долоон арилжааны өдөр уул уурхайн салбарын хөрөнгийн зах зээлд дахин хүчтэй эрэлт бий болж, нийт үнэлгээ нь 206 тэрбум ам.доллараар нэмэгдсэн нь хөрөнгө оруулагчид металлын үнийн өсөлт болон дэлхийн аж үйлдвэрийн эрэлтийн төлөвийг дахин анхаарч эхэлснийг харуулж байна.

Зэс, алт, мөнгөний үнэ өндөр хэвээр хадгалагдаж, нийлүүлэлтийн хязгаарлалт үргэлжилбэл уул уурхайн компаниудын үнэлгээ цаашид өсөх боломжтой. Гэхдээ гуравдугаар сард болсон шиг металлын үнэ огцом буурах тохиолдолд энэ өсөлт богино хугацаанд эргэн арилах эрсдэлтэй хэвээр байна.