Компанийн мэдээлснээр үндсэн ашиг (underlying earnings) 6.85 тэрбум ам.долларт хүрсэн нь өнгөрсөн оны мөн үеэс 43 хувиар өссөн үзүүлэлт болсон байна. Энэхүү өсөлтийн гол хөдөлгөгч хүчин нь зэс, литийн үнэ өссөнөөс гадна хиймэл оюун ухаан (AI), дата төвүүд болон эрчим хүчний шилжилттэй холбоотой эрэлт огцом нэмэгдсэн явдал байв.
Уламжлал ёсоор Rio Tinto-ийн орлогын ихэнх хэсгийг төмрийн хүдэр бүрдүүлдэг байсан бол энэ удаагийн тайланд зэс, литий, хөнгөн цагаан зэрэг "ирээдүйн металлууд" компанийн ашигт улам том байр суурь эзэлж эхэлснийг онцолжээ. Компанийн шинэ гүйцэтгэх захирал Саймон Троттын хэрэгжүүлж буй стратеги нь төмрийн хүдрээс хэт хамааралтай бүтцийг өөрчилж, эрчим хүчний шилжилт болон AI-ийн хөгжлөөс хамгийн их ашиг хүртэх металлуудад төвлөрч байгаа юм.
Rio Tinto-ийн тайланд дурдсанаар компанийн зэсийн салбарын EBITDA ашиг 84 хувиар өсөж 5.7 тэрбум ам.долларт хүрсэн нь түүхэн дэх хамгийн өндөр үзүүлэлтүүдийн нэг болжээ. Үүний зэрэгцээ төмрийн хүдрийн ашиг бага зэрэг буурсан ч нийт компанийн санхүүгийн үзүүлэлтэд ноцтой нөлөө үзүүлээгүй байна.
Зэсийн эрэлт өсөхөд хэд хэдэн хүчин зүйл нөлөөлж байна. Үүнд:
- AI дата төвүүдийн хурдацтай өргөтгөл
- Цахилгаан автомашины үйлдвэрлэлийн өсөлт
- Цахилгаан дамжуулах сүлжээний шинэчлэл
- Сэргээгдэх эрчим хүчний төслүүд
Эдгээр салбар нь их хэмжээний цахилгаан дамжуулах кабель, трансформатор, хөргөлтийн систем шаарддаг бөгөөд бүгд зэсийн хэрэглээг нэмэгдүүлж байгаа юм.
Сүүлийн хоёр жилийн хугацаанд OpenAI, Microsoft, Google, Amazon, Meta зэрэг технологийн аваргууд дэлхий даяар олон арван шинэ дата төв байгуулах хөрөнгө оруулалт хийж байна.
Дата төв бүрт:
- өндөр хүчин чадлын цахилгаан дамжуулах систем,
- трансформатор,
- хөргөлтийн төхөөрөмж,
- серверийн цахилгаан холболт
шаардлагатай байдаг бөгөөд эдгээр нь бүгд их хэмжээний зэс хэрэглэдэг.
Rio Tinto-ийн удирдлагын үзэж буйгаар AI-ийн хөгжил нь өмнө нь цахилгаан автомашин дангаараа бий болгож байсан эрэлтийг улам нэмэгдүүлж, зэсийн зах зээлийг урт хугацаанд дэмжих шинэ хүчин зүйл болж байна.
Rio Tinto сүүлийн жилүүдэд литийн салбарт томоохон хөрөнгө оруулалт хийсэн.
Компанийн зорилго нь:
- 2028 он гэхэд литийн үйлдвэрлэлээ гурав дахин нэмэгдүүлэх,
- дэлхийн хамгийн том литийн үйлдвэрлэгчдийн нэг болох,
- батарейн түүхий эдийн зах зээлд тэргүүлэх байр суурь эзлэх явдал юм.
Үүний хүрээнд компани Аргентин, Чили, Серби зэрэг орнуудад хэрэгжүүлж буй литийн төслүүдээ эрчимтэй хөгжүүлж байгаа бөгөөд эрчим хүчний шилжилтийн урт хугацааны эрэлтэд бэлтгэж байна.
Компанийн тайланд дурдсанаар үйлдвэрлэлийн үр ашиг болон зардлын хяналтын арга хэмжээнүүдийн үр дүнд зөвхөн 2026 оны эхний хагаст 870 сая ам.долларын нэмэлт үр ашиг бий болсон байна.
Мөн оны эцэс гэхэд энэ үзүүлэлтийг 1.8 тэрбум ам.долларт хүргэх зорилт тавьжээ. Үүний тулд:
- AI ашигласан уурхайн төлөвлөлт,
- автоматжуулсан техник,
- дата шинжилгээ,
- үйлдвэрлэлийн оновчлол
зэрэг технологийг өргөн нэвтрүүлж байна.
Санхүүгийн хүчтэй үзүүлэлтийн дараа Rio Tinto нэгж хувьцаанд 2.11 ам.долларын завсрын ногдол ашиг зарласан нь сүүлийн дөрвөн жилийн хамгийн өндөр хэмжээ болсон юм.
Үүний зэрэгцээ компани ойрын хугацаанд үндсэн бус хөрөнгүүдээ худалдаж, 5–10 тэрбум ам.долларын бэлэн мөнгө төвлөрүүлэх төлөвлөгөөтэй байгаагаа мэдэгдсэн байна.
Rio Tinto нь Монголын хамгийн том хөрөнгө оруулалттай төсөл болох Оюу Толгой уурхайн гол хөрөнгө оруулагчдын нэг юм.
Компанийн зэсийн бизнес ийнхүү хүчтэй өсөж байгаа нь:
- Оюу Толгойн урт хугацааны үнэ цэнийг нэмэгдүүлэх,
- Монголын зэсийн экспортын ирээдүйг дэмжих,
- дэлхийн зэсийн эрэлт өндөр хэвээр байх магадлалыг нэмэгдүүлэх
эерэг хүчин зүйл гэж үзэж байна.
Мөн Rio Tinto тайландаа AI болон дата шинжилгээний технологийг Оюу Толгой зэрэг уурхайдаа илүү өргөн ашиглаж байгааг онцолсон нь уурхайн бүтээмжийг цаашид нэмэгдүүлэх зорилготой байгааг харууллаа.
Rio Tinto-ийн 2026 оны эхний хагас жилийн тайлан уул уурхайн салбар шинэ мөчлөгт шилжиж буйг харууллаа. Урьд нь төмрийн хүдэр компанийн гол ашиг байсан бол одоо AI, дата төв, цахилгаан автомашин, сэргээгдэх эрчим хүчний өсөлтөөс шалтгаалан зэс, литий зэрэг стратегийн ашигт малтмалын ач холбогдол эрчимтэй нэмэгдэж байна.
Энэ өөрчлөлт нь зөвхөн Rio Tinto-ийн бизнесийн бүтэц төдийгүй дэлхийн уул уурхайн хөрөнгө оруулалтын чиг хандлагыг өөрчилж байгаа бөгөөд Монголын Оюу Толгой зэрэг томоохон зэсийн төслүүдийн ирээдүйн үнэ цэнэ өсөн нэмэгдэх боломжтойг харуулж байна.
