Энэ өсөлтийн гол шалтгаан нь АНУ-ын хөдөлмөрийн зах зээлийн хүлээлтээс сул үзүүлэлт гарч, Холбооны Нөөцийн Сан (Fed) бодлогын хүүгээ ойрын хугацаанд нэмэгдүүлэх магадлал буурсантай холбоотой юм.
АНУ-ын зургадугаар сарын хөдөлмөр эрхлэлтийн тайлан зах зээлийн төсөөллөөс хавьгүй сул гарсан нь хөрөнгө оруулагчдын хүлээлтийг өөрчилжээ. Шинээр бий болсон ажлын байрны тоо таамгаас доогуур гарч, өмнөх саруудын үзүүлэлтийг мөн бууруулан шинэчилсэн нь АНУ-ын эдийн засгийн өсөлт саарч эхэлж болзошгүй гэсэн болгоомжлолыг нэмэгдүүлэв. Үүний дараа санхүүгийн зах зээлүүд Fed есдүгээр сард бодлогын хүүгээ өсгөх магадлалыг өмнөхөөсөө мэдэгдэхүйц бууруулж үнэлэх болсон байна. Алт нь хүү өгдөггүй хөрөнгө учраас бодлогын хүү өсөх эрсдэл багасах үед хөрөнгө оруулагчдын сонирхол ихэвчлэн нэмэгддэг.
Үүний зэрэгцээ ам.долларын ханш сулран, АНУ-ын Засгийн газрын бондын өгөөж буурсан нь алтны үнийг дэмжсэн хоёр дахь том хүчин зүйл болов. Ам.доллар сулрах үед бусад валютаар арилжаа хийдэг худалдан авагчдад алт харьцангуй хямд болж, дэлхийн эрэлт нэмэгдэх нөхцөл бүрддэг.
Зөвхөн санхүүгийн зах зээл төдийгүй төв банкуудын худалдан авалт ч алтны ханшийг дэмжсээр байна. Сүүлийн саруудад олон улсын төв банкууд гадаад валютын нөөцөө төрөлжүүлэх зорилгоор алт худалдан авалтаа үргэлжлүүлж байгаа бөгөөд энэ нь урт хугацааны эрэлтийг тогтвортой хадгалж буй гол хүчин зүйлсийн нэг гэж шинжээчид үзэж байна.
Зах зээлийн томоохон хөрөнгө оруулалтын банкууд ч алтны талаарх таамгаа шинэчилж эхэлжээ. JPMorgan 2026 оны гуравдугаар улиралд алтны үнэ дунджаар 4,300 ам.доллар, харин дөрөвдүгээр улиралд 4,500 ам.доллар хүрэх боломжтой гэж үзэж байна. Гэхдээ АНУ-ын инфляц дахин эрчимжиж, Fed бодлогын хүүгээ төлөвлөснөөс эрт өсгөвөл энэ төсөөлөлд эрсдэл үүсэхийг банк мөн анхааруулжээ.
Нөгөө талаас бодит алтны хэрэглээ бүс нутгуудад ялгаатай байна. Энэтхэгт дотоодын үнэ өссөнөөр үнэт эдлэлийн худалдан авалт хэсэгчлэн саарсан бол Хятадад хөрөнгө оруулалтын зориулалттай алтны эрэлт аажмаар сэргэж байгаа нь дэлхийн зах зээлд тодорхой хэмжээнд тэнцвэр бий болгож байна.
Алттай зэрэгцэн бусад үнэт металлууд ч өсөлт үзүүлэв. Мөнгө тав дахь өдрөө дараалан өсөж, платин болон палладийн үнэ мөн дээшилсэн нь үнэт металлын зах зээл бүхэлдээ сэргэлтийн үе шатанд орж буйг илтгэж байна.
Алтны үнэ өндөр түвшинд хадгалагдах нь Монголын алт олборлогч компаниудын орлого, экспортын орчинд эерэг нөлөө үзүүлэх боломжтой. Манай улсын алт нь валютын нөөцийг нэмэгдүүлэх чухал эх үүсвэрүүдийн нэг бөгөөд олон улсын зах зээл дээрх өндөр үнэ нь олборлолтын шинэ төсөл, хайгуулын хөрөнгө оруулалтыг идэвхжүүлэх нөхцөл бүрдүүлдэг. Мөн алт экспортлогч аж ахуйн нэгжүүдийн ашигт ажиллагаа сайжирснаар улсын төсөвт төвлөрөх татвар, ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөр өсөх боломжтой.
Гэсэн хэдий ч алтны ханшийн цаашдын чиглэл АНУ-ын мөнгөний бодлого, инфляцын үзүүлэлт, дэлхийн эдийн засгийн өсөлтөөс ихээхэн хамаарах хэвээр байна. Хэрэв Fed хүүгээ өсгөх шийдвэрээ дахин эрчимжүүлбэл алтны үнэ дарамтад орох магадлалтай. Харин эдийн засгийн өсөлт саарч, мөнгөний бодлого илүү зөөлөн хэвээр үргэлжилбэл алтны үнэ оны хоёрдугаар хагаст шинэ дээд түвшин тогтоох боломжийг шинжээчид үгүйсгэхгүй байна.
