Дэлхийн цахилгаан автомашины үйлдвэрлэлийн төв болсон Хятад улсад батарейн салбарын томоохон үйлдвэрлэгчид бизнесийн зарчмаа өөрчлөхөөр нэгдлээ. CATL, CALB, Sunwoda зэрэг нийт 11 үйлдвэрлэгч нийлүүлэгч компаниуддаа төлбөрөө хамгийн ихдээ 60 хоногийн дотор бүрэн барагдуулдаг шинэ зарчмыг мөрдөхөөр албан ёсоор амласан байна.
Энэ нь анх харахад энгийн санхүүгийн зохицуулалт мэт боловч дэлхийн EV үйлдвэрлэлийн сүлжээнд томоохон өөрчлөлт авчрах алхам гэж шинжээчид үнэлж байна.
Сүүлийн хоёр жилд Хятадын цахилгаан автомашины зах зээл урьд өмнө байгаагүй ширүүн үнийн өрсөлдөөнд орсон. Автомашин үйлдвэрлэгчид борлуулалтаа хадгалахын тулд үнээ бууруулж, зардлаа танасан бөгөөд үүний хамгийн том дарамтыг сэлбэг, батарейн материал, электрон эд анги нийлүүлэгч жижиг, дунд үйлдвэрүүд үүрч иржээ.
Олон үйлдвэрлэгч нийлүүлэгчдийнхээ төлбөрийг 120-180 хоног, зарим тохиолдолд түүнээс ч удаан хугацаагаар хойшлуулдаг байсан нь жижиг компаниудын мөнгөн урсгалыг хүнд байдалд оруулж, инноваци болон хөрөнгө оруулалтыг сааруулж байв.
Хятадын Засгийн газар 2025 онд томоохон үйлдвэрүүдийг ихэнх төлбөрөө 60 хоногийн дотор хийх шаардлагатай шинэ журам гаргасан бөгөөд одоо батарейн салбарын тэргүүлэгчид энэхүү шаардлагыг хэрэгжүүлэхээ нийтэд зарлалаа.
Энэхүү амлалтад дэлхийн хамгийн том EV батарей үйлдвэрлэгч CATL-аас гадна CALB, Sunwoda болон Хятадын Автомашины батарейн инновацын холбоонд багтдаг бусад гол тоглогчид нэгдсэн байна.
Батарей нь цахилгаан автомашины хамгийн үнэтэй бүрэлдэхүүн хэвээр байгаа бөгөөд нийт үйлдвэрлэлийн өртгийн томоохон хувийг эзэлдэг.
Нийлүүлэгчид төлбөрөө хурдан авдаг болбол:
- Түүхий эд худалдан авах чадвар нь нэмэгдэнэ.
- Үйлдвэрлэл тасалдах эрсдэл буурна.
- Судалгаа, шинэ технологид хөрөнгө оруулах боломж өснө.
- EV нийлүүлэлтийн сүлжээ илүү тогтвортой болно.
Өөрөөр хэлбэл энэ нь зөвхөн мөнгө хурдан шилжүүлэх тухай асуудал биш, харин бүхэл бүтэн үйлдвэрлэлийн экосистемийг эрүүлжүүлэх алхам юм.
Сүүлийн жилүүдэд батарейн үнэ буурсан ч лити, никель, кобальт зэрэг түүхий эдийн үнэ дахин хэлбэлзэж эхэлсэн. Үүний зэрэгцээ автомашин үйлдвэрлэгчид үнээ бууруулсаар байгаа тул нийлүүлэгчдийн ашиг хамгийн их шахагдсан хэвээр байна.
Тиймээс Хятадын Засгийн газар үйлдвэрлэлийн сүлжээний хамгийн эмзэг хэсэг болсон жижиг нийлүүлэгчдээ хамгаалах бодлого хэрэгжүүлж эхэлжээ.
Монгол Улс зэс, жонш, газрын ховор элемент зэрэг стратегийн ашигт малтмалын нөөцөөрөө дэлхийн анхаарлыг татаж байгаа энэ үед дэлхийн EV үйлдвэрлэлийн нийлүүлэлтийн сүлжээ тогтвортой байх нь манай экспортын ирээдүйтэй шууд холбоотой.
Хэрэв Хятадын батарейн салбар санхүүгийн хувьд илүү тогтвортой болж чадвал түүхий эдийн урт хугацааны эрэлт тогтвортой хадгалагдах боломж нэмэгдэнэ. Энэ нь зөвхөн лити, кобальт биш, зэс болон бусад чухал ашигт малтмалын зах зээлд ч эерэг дохио болж байна.
Шинжээчдийн үзэж буйгаар энэ алхам нь EV салбарын дараагийн өрсөлдөөн зөвхөн автомашины үнэ бус, нийлүүлэлтийн сүлжээ хэр тогтвортой, санхүүгийн хувьд хэр эрүүл байх вэ гэдэг дээр төвлөрөх шинэ үе эхэлж байгааг харуулж байна.
